hành vi xâm phạm quyền tác giả

Hành vi xâm phạm quyền tác giả đối với chương trình máy tính

Hành vi xâm phạm quyền tác giả đối với chương trình máy tính được sao chép tràn lan bắt nguồn từ những tính chất đặc trưng của phần mềm máy tính. Trong số các loại phần mềm máy tính được bảo hộ bản quyền tác giả thỉ phần mềm máy tính luôn là đối tượng bị xâm phạm nhiều nhất. Bởi phần mềm máy tính rất dễ bị sao chép với số lượng lớn, khó phát hiện và bảo vệ. Mặt khác, chất lượng của phần mềm máy tính sao chép và bản gốc lại tương tự như nhau, vì vậy pháp luật nước ta có quy định việc sao chép phần mềm dù đã được công bố, phổ biến vẫn phải xin phép và trả thù lao cho tác giả. Quy định này rất khó có thể thực thi trên thực tế vì việc quản lý chương trình máy tính rất khó khăn, chủ yếu vẫn dựa vào ý thức tôn trọng quyền tác giả của người dân còn thấp. Mặt khác, có nhiều chương trình máy tính, nhiều cơ sở dữ liệu cần thiết cho việc phát triển khoa học của quốc gia, cho nên cần quy định đối với những phần mềm đã được công bố, phổ biến nhưng không vì mục đích kinh doanh thì không phải trả tiền thù lao cho tác giả.

hành vi xâm phạm quyền tác giả

Thực tế cho thấy rằng việc bảo hộ chương trình máy tính bằng việc đăng ký bản quyền tác giả thì thời gian bảo hộ quá dài trong khi tuổi thọ của một chương trình máy tính chỉ được kéo dài 8-12 năm. Nếu xét về thời hạn như vậy thì việc quy định một thời hạn vừa phải khoảng 20 năm sẽ là phù hợp với điều kiện phát triển của nước ta và sẽ góp phần làm cân bằng lợi ích của chủ sở hữu và người sử dụng phần mềm máy tính. Tuy nhiên, vẫn có rất nhiều vấn đề phát sinh sẽ là sự cản trở đáng kể đối với quá trình hội nhập quốc tế của nước ta, bởi vì quy định này không phù hợp với luật pháp quốc tế trong việc bảo hộ quyền tác giả. Trong khi đó, quyền tác giả nói riêng và quyền sở hữu trí tuệ nói chung luôn là vấn đề được đưa lên hàng đầu trong các cuộc đàm phán, ký kết các hiệp định quốc tế song và đa phương và về quan hệ hương mại. Những nước khác khi muốn đầu tư, ký kết các hợp đồng đầu tư vào Việt Nam thì liệu họ có chấp nhận thời hạn bảo hộ ngắn như vậy hay không.

Mấu chốt của việc phát sinh các vấn đề trong lĩnh vực bảo hộ phần mềm máy tính là sự mâu thuẫn giữa lợi ích của các chủ thể trong quan hệ quyền tác giả. Chủ sở hữu là người luôn muốn bảo vệ tối đa quyền sở hữu của mình đối với chương trình máy tính như thời hạn bảo hộ kéo dài, tiền thù lao cao…trong khi người sử dụng lại muốn được tự do sử dụng các phần mềm máy tính đó, trả tiền thù lao thấp thậm chí không muốn phải trả tiền thù lao…Do vậy, dù bảo vệ quyền lợi của bên nào thái quá cũng là không phù hợp.

Pháp luật cần có những quy định cụ thể hơn về vấn đề này, như quy định về thời hạn bảo hộ quyền tác giả phần mềm máy tính, ngoài ra cũng cần có những quy định liên quan đến vấn đề giải quyết các hành vi xâm phạm quyền tác giả đối với phần mềm máy tính, để nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật.